Johan Toonstra

Dit boek leert huisartsen op een educatieve, visueel aantrekkelijke en stimulerende wijze huidkanker te onderscheiden van goedaardige huidafwijkingen. In dertig casu stieken komt - in een vraag en antwoord vorm - het gehele spectrum van maligniteiten en premaligniteiten die besproken worden in de gelijknamige NHG-Standaard aan de orde. De nadruk ligt daarbij op de klinische en onderscheidende kenmerken van de afwijkingen in de differentiaaldiagnose. Een groot aantal close-up afbeeldingen illustreert de teksten en maakt herkenning bij pati nten en het stellen van de juiste diagnose eenvoudiger. Daarnaast kan de huisarts haar/zijn kennis van de aanbevelingen voor de diagnostiek, behandeling en verwijzing uit de NHG-Standaard toetsen en verbeteren. In de tweede helft van het boek worden alle (pre)maligniteiten in aparte hoofdstukken gepresenteerd, wederom met vele gedetailleerde afbeeldingen. Het - herhaaldelijk - bestuderen van de ziektegeschiedenissen, het beantwoorden van de vragen en de toegang tot relevante achtergrondinformatie zal de diagnostische vaardigheden van de huisarts met betrekking tot huidkanker verbeteren evenals de kennis van de inhoud van de NHG-Standaard, die maatgevend is voor het adequaat diagnostisch en therapeutisch handelen in de huisartsenpraktijk. Dr. Anton de Groot en dr. Johan Toonstra zijn beiden dermatoloog np. Zij schreven eerder samen tien boeken, waaronder vier voor huisartsen. ​

In dit boek worden afwijkingen aan de bloed- en lymfevaten, die aan de voeten en onderbenen kunnen voorkomen, besproken. De belangrijkste zijn perifeer arterieel vaatlijden en chronische veneuze ziekte, maar ook minder frequente vaatpathologie wordt gepresenteerd. Voetzorgverleners kunnen bij vaatziekten een belangrijke signalerende functie hebben. Subtiele afwijkingen zoals een bleke huid of blauwige verkleuring, verminderde haargroei op de tenen of een droge en dunne huid kunnen wijzen op beginnende arteri le insuffici ntie en aanleiding zijn om gericht te vragen naar koude voeten, pijn bij het lopen of mogelijke symptomen van diabetes mellitus. Licht oedeem en uitgezette aderen aan de voeten zijn vaak de eerste tekenen van chronische veneuze ziekte en bij herkenning daarvan is verergering nog eenvoudig te voorkomen. De opzet van het boek maakt herkenning van ziektebeelden door de gebruiker eenvoudig, onder meer door een groot aantal gedetailleerde afbeeldingen. Ook is er een apart hoofdstuk waarin niet de ziektebeelden centraal staan, maar de symptomen van vaatafwijkingen. Zo wordt bij elk symptoom (cyanose, oedeem, necrose, ulcus, hyperpigmentatie, nagelafwijkingen etc.) opgesomd bij welke vaataandoeningen deze kunnen passen en wordt via kruisverwijzingen aangegeven waar de betreffende ziektebeelden in het boek besproken worden. De auteurs, beiden (voormalig) dermatoloog, schreven eerder voor voetzorgverleners Voeten en Huid (2009, tweede editie 2016), Nagelaandoeningen (2010, tweede editie verscheen als Voeten en Nagels in 2016), Voeten en Kanker (2016) en Voeten en Schimmels (2016).

Dit boek geeft pedicures honderd vragen en antwoorden over afwijkingen aan huid en nagels. De vragen zijn voorzien van foto's. Ze vormen een selectie van vragen die pedicures stuurden aan dermatoloog dr. Johan Toonstra. Niet alleen krijgt de lezer een dermatologisch antwoord op alle vragen, ook licht medisch pedicure Tineke de Beer toe welke behandeling de voetprofessional bij de betreffende afwijking aan de huid of de nagel kan toepassen. Voetenvragenboek Dermatologie gaat vooral over ziektebeelden die iedere pedicure in de dagelijkse praktijk kan tegenkomen, maar er zitten ook zeldzame en bijzondere beelden bij. Er is uitgebreid aandacht voor wat de pedicure wel kan en eventueel moet doen en wat ze beter niet kan doen, rekening houdend met de richtlijnen, beroepscode en code voor het voetverzorgingsbedrijf. Daardoor sluit dit vraag- en antwoordenboek geheel aan bij de praktijkvoering van de pedicure met de meest recente inzichten. Ten slotte beschrijft het boek in het kort welke gegevens de pedicure minimaal moet aanleveren en aan welke kwaliteitscriteria de foto's moeten voldoen, zodat pedicure en dermatoloog optimaal met elkaar kunnen communiceren. Dr. Johan Toonstra is al vele jaren gespecialiseerd in huid- en nagelafwijkingen aan de voeten en schreef vier boeken voor pedicures en andere voetprofessionals. Tineke de Beer is medisch pedicure en schreef eerder onder meer de Pedicure-instrumentenwijzer.

Voeten en nagels is de herziene versie van Nagelaandoeningen (2010). Dit boek helpt voetzorgverleners als (medisch) pedicures, podotherapeuten en podologen de meeste nagelaandoeningen te herkennen. Het biedt bovendien informatie over de mogelijke oorzaken. Met deze kennis kan de voetzorgprofessional beslissen de nagelafwijking - indien mogelijk en nodig - zelf te behandelen, te kiezen voor een afwachtend beleid of door te verwijzen naar de huisarts. Het boek helpt ook de cli nt goed te informeren over alle aspecten van de nagelaandoening. De auteurs behandelen afwijkingen in de vorm en structuur van de nagel, kleurverandering, loslaten van nagels, afwijkingen rondom de nagel zoals omloop, afwijkingen bij psoriasis, bij schimmelinfecties en bij andere huidaandoeningen, de pijnlijke nagel, aandoeningen door trauma, invloed van geneesmiddelen op het nagelapparaat, veranderingen door inwendige ziekten en tumoren van het nagelapparaat. De auteurs, beiden (voormalig) dermatoloog, schreven eerder voor voetzorgverleners Voeten en huid (2009, tweede editie 2016), Voeten en kanker (2016) en Voeten en schimmels (2016). In Voeten en nagels, de tweede editie van Nagelaandoeningen (2010) kan gezocht worden op symptomen en op oorzaken van nagelaandoeningen die in het boek worden behandeld. Ruim 200 afbeeldingen van hoge kwaliteit maken de teksten inzichtelijk en vergemakkelijken het herkennen van specifieke beelden.

Voetzorgverleners worden dagelijks geconfronteerd met schimmelinfecties bij hun cli nten. Tijdige en doeltreffende behandeling daarvan kan ernstige complicaties, die vooral optreden bij pati nten met diabetes mellitus, voorkomen en zelfs levensreddend zijn. De informatie, die hier wordt gepresenteerd, stelt voetzorgprofessionals zoals (medisch) pedicures, podotherapeuten en podologen, in staat om voor schimmelinfecties verdachte afwijkingen in een vroeg stadium te signaleren. In dit boek worden alle aspecten van deze infecties aan de huid van de voeten en de teennagels besproken: wat zijn (pathogene) schimmels en schimmelinfecties, epidemiologie, risicofactoren, klinische beelden van infecties aan de huid (tinea pedis) en aan de nagels (onychomycose), complicaties, diagnostiek, lokale en orale medicamenteuze therapie, niet-medicamenteuze behandelwijzen en preventie. Het boek geeft de voetzorgverlener tevens de benodigde informatie om de vele vragen, die zij krijgt over 'kalknagels', of het wel of niet een schimmelinfectie is, en of zij - net als de huisarts - vindt dat het niet behandeld hoeft te worden en indien wel, wat de beste behandeling is, te kunnen beantwoorden. Bijna 100 afbeeldingen van hoge kwaliteit maken de teksten inzichtelijk en vergemakkelijken het herkennen van specifieke beelden. De auteurs, beiden (voormalig) dermatoloog, schreven eerder voor voetzorgverleners Voeten en Huid (2009, tweede editie 2015), Nagelaandoeningen (2010) en Voeten en Kanker (2016).

In dit boek worden de belangrijkste vormen van huidkanker aan de voeten en hun voorstadia beschreven. Daarnaast presenteert het de bijwerkingen van medicamenteuze behandeling van kanker (zowel van cytostatica als van doelgerichte medicijnen), met nadruk op afwijkingen aan de voeten. De informatie over de steeds vaker voorkomende kwaadaardige tumoren van de huid stelt voetzorgverleners zoals pedicures, medisch pedicures, podotherapeuten en podologen in staat om voor huidkanker verdachte afwijkingen in een vroeg stadium te signaleren. Tijdige behandeling door de arts, aldus mogelijk gemaakt door de voetzorgprofessional, kan complicaties voorkomen en zelfs levensreddend zijn. De hoofdstukken over cytostatica, doelgerichte medicijnen en hun bijwerkingen stellen de voetzorgverlener in staat preventieve maatregelen te nemen en optredende bijwerkingen te herkennen (en eventueel te rapporteren aan de behandelend arts of oncologisch verpleegkundige). Voor de oncologie bestaat groeiende belangstelling bij voetzorgverleners. Voeten en kanker voorziet, als eerste en enige boek, in de dermato-oncologische kennis die nodig is voor het ontwikkelen van optimale oncologische voetzorgtrajecten door de beroepsgroep. Meer dan 100 afbeeldingen van hoge kwaliteit maken de teksten inzichtelijk en vergemakkelijken het herkennen van specifieke beelden aan de voeten. De auteurs, beiden (voormalig) dermatoloog, schreven eerder voor voetzorgverleners Voeten en Huid (2009, tweede editie 2015) en Nagelaandoeningen (2010).

Pedicures en podotherapeuten zijn onmisbaar in de voetverzorging (of voetbehandeling)van pati nten met een slechte bloedvoorziening. Hun belangrijke inbreng kan complicatiesvoorkomen. Minder bekend is de rol die ze kunnen spelen in het voorkomen van, mogelijke ernstige, huidziekten. Het herkennen hiervan is belangrijk voor een snelle doorverwijzing naar de huisarts en om besmetting van de zorgverlener zelf te voorkomen. Voeten en Huid, 2e editie is een encyclopedisch handboek, met een overzicht van ongeveer 160 ziektebeelden aan de voet, rijkelijk ge llustreerd met meer dan 400 gedetailleerde afbeeldingen van hoge kwaliteit. Van alle huidafwijkingen worden in het kort het klinisch beeld, de oorzaak, de gevolgen en eventueel de behandeling besproken. Daardoor kan het boek ook dienen als naslagwerk voor hen die meer willen weten over een reeds vastgestelde huidziekte van een cli nt. Dit boek is bij uitstek geschikt voor (aankomende) pedicures, podotherapeuten en andere voetprofessionals.

Dit boek nodigt bij uitstek uit om in (een al dan niet verloren) 5-10 minuten een casus ter hand te nemen. Maar is daarnaast ook zeer geschikt als naslagwerk, omdat in de meeste gevallen voor de praktijk belangrijke gegevens in de antwoorden zijn verwerkt en meestal gedetailleerder dan in de bekende dermatologie handboeken.

Uit langjarige contacten met huisartsen is ons gebleken dat velen van hen de dermato- gie een moeilijk vak vinden. Dat heeft verschillende oorzaken. De eerste ligt tijdens de opleiding tot basisarts: aan de dermatologie wordt als (vermeend) klein vak nagenoeg geen aandacht besteed. Daarbij wordt volledig voorbijgegaan aan het gegeven dat ongeveer 10 procent van alle consultaties in de huisartsenpraktijk een aandoening van de huid, haren, nagels of de slijmvliezen betreft. Daarnaast is het herkennen van veel dermatologische be- den terwijl gelukkig ook vele diagnoses a vue gesteld kunnen worden moeilijk. De huid heeft slechts een beperkt aantal mogelijkheden om te laten zien dat ze ziek is met ef? or- centies zoals erytheem, papels, vesikels, pustels, noduli, crustae, squamae etc. Het gevolg hiervan is dat vele huidziekten uit hetzelfde beperkte arsenaal van elementaire ef? or- centies zijn opgebouwd en dus een zekere mate van of zelfs zeer sterke gelijkenis vertonen: granuloma pyogenicum versus amelanotisch melanoom, pustulosis palmoplantaris versus psoriasis pustulosa, papuleuze pityriasis rosea versus de papuleuze sy? lide, een beg- nende morbus Paget versus op de tepel gelokaliseerd constitutioneel eczeem en zo zijn er vele voorbeelden te noemen. En huidziekten houden zich lang niet altijd aan de overigens door ons opgestelde regels. Alle dermatosen hebben een of meer voorkeurslokalisaties, maar de meeste kunnen (nagenoeg) overal op het lichaam optreden."