K. Demasure

Noli me tangere', zegt de verrezen Christus tegen Maria Magdalena volgens de Latijnse bijbelvertaling van Johannes 20,17. Weinig bijbelse uitspraken hebben zoveel interesse gewekt van zowel kunstenaars als theologen als deze drie intrigerende woorden. Het «Noli me tangere»-motief ligt aan de basis van het door het Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek - Vlaanderen gefinancierde interdisciplinaire onderzoeksproject 'Maria Magdalena en het aanraken van Jezus. Een intra- en interdisciplinair onderzoek naar de interpretatie van Johannes 20,17 in exegese, iconografie en pastorale begeleiding'. In samenwerking met het Centrum Vrouwenstudies Theologie van de Faculteit Godgeleerdheid van de Katholieke Universiteit Leuven organiseerde de onderzoeksgroep in de Maurits Sabbebibliotheek een tentoonstelling onder de titel '«Noli me tangere». Maria Magdalena in veelvoud' (23 februari tot 30 april 2006). In het eerste deel van deze tentoonstellingscatalogus exploreren de vier promotoren van dit project, Sabine Van den Eynde, Raimund Bieringer, Karlijn Demasure en Barbara Baert de betekenis van het «Noli me tangere»-motief elk vanuit de eigen discipline. In het tweede deel van de catalogus worden de bijna dertig tentoongestelde stukken telkens met een kleurenafbeelding geïllustreerd en besproken. De kunstwerken zijn afkomstig uit diverse periodes, gaande van de vijftiende tot de eenentwintigste eeuw. Diversiteit is ook troef als men de genres en de artistieke media bekijkt: grafiek, schilderkunst, beeldhouwkunst en miniatuurkunst naast volkse reproducties. De onderzoeksgroep heeft ook hedendaagse kunstenaars uitgenodigd om hun visie weer te geven op het «Noli me tangere»-motief. De Indiase kunstenares Lucy D'Souza maakte een schilderij op het snijpunt van christendom en hindoeïsme. De fotografe Malou Swinnen portretteert een Filippijns model, terwijl de kalligraaf Brody Neuenschwander een sculptuur gemaakt heeft bedekt met een sluier met letters. De schilderes Claire Vanden Abbeele en de schilder Jan Vanriet waren bereid om hun reeds bestaande «Noli me tangere» ter beschikking te stellen. Op deze manier verbindt de tentoonstelling artistieke periodes, artistieke media en diverse werelddelen. «Noli me tangere: Maria Magdalena in veelvoud» wil u een Maria Magdalena aanbieden die verleden en heden verbindt.

De schokgolf na de ontdekking dat seksueel misbruik van kinderen frequent voorkomt, is stilaan weggeëbd. Bij het publiek zijn de gemoederen grotendeels bedaard. Maar een aantal slachtoffers blijft eenzaam achter, op zoek naar heling. Anderzijds aarzelen daders van seksueel misbruik tussen bekennen en verbergen. De opdracht deze mensen hulp te verlenen is niet eenvoudig. Dit boek wil bijdragen aan een professionele, pastorale begeleiding van slachtoffers én daders. Daarom wordt in een eerste deel gereflecteerd over de eigenheid van een pastorale benadering. Het hermeneutische model dat voortvloeit uit deze studie en gebaseerd is op de studie van P. Ricoeur, wordt concreet ingevuld in het tweede deel waarin het seksuele misbruik bestudeerd wordt. In de multidisciplinaire benadering wordt een beroep gedaan op de seksuologie en de psychotherapie. Terzelfdertijd wordt gezocht naar theologische resonanties. Zowel bij de daders als bij het slachtoffer staat de problematiek van verbondenheid, schuld en macht centraal.