Nguy?n Minh Ti?n

Hiện nay, việc thực hAnh phOng sinh được rất nhiều Phật tử quan tAm. Nhưng trong khi thực hAnh, nhiều người cũng đA gặp khOng It trở ngại. Một phần lA từ những biện luận phản bAc của người khAc, xuất phAt từ những sai lầm cO thật của một số người khi phOng sinh. Một phần khO khăn nữa lA do nhận thức chưa đầy đủ về Y nghĩa phOng sinh, khiến người thực hAnh đOi khi khOng khỏi tự mInh băn khoăn thối chI. Cuối cUng, trở ngại thường gặp nhất vẫn lA cAch thức hay nghi thức cụ thể để thực hAnh một cuộc phOng sinh ở nhiều nơi thường khAc biệt nhau - đOi khi cO phần khOng hợp lY - khiến người Phật tử rất khO vững tAm lAm theo. Dựa vAo lời dạy của cAc bậc cao tăng danh sĩ như Đại sư LiEn TrI, Đại sư Ấn Quang, Từ VAn SAm chủ TuAn Thức, Cư sĩ Tăng Đại Kỳ... chUng tOi biEn soạn bản Cẩm nang phOng sinh nAy với nội dung đầy đủ vA tiện dụng, hy vọng cO thể giUp Ich, tạo sự dễ dAng vA củng cố quyết tAm cho những người thực hAnh phOng sinh. Mặc dU đA hết sức cẩn trọng khi thực hiện cOng việc, nhưng sai sOt cO thể lA điều khO trAnh. ChUng tOi mong nhận được sự chỉ dạy từ quY độc giả gần xa để những lần tAi bản sẽ được hoAn thiện hơn.

Đạo Phật từ khi đức Phật Tổ lập giAo đến nay, đA hơn hai ngAn năm trăm năm, vốn vẫn lA một đạo duy nhất. Song hoAn cảnh xA hội vA con người ở khắp trEn hoAn cầu lA khAc nhau. VI trEn đường đời, nhAn loại tiến hOa khOng giống nhau. Kẻ thOng minh sAng suốt, người mE muội tối tăm; kẻ thong dong nhAn nhA, người vướng bận nhọc nhằn; kẻ đA từng học lY xem kinh, người vừa mới nghe văn tầm sAch; cO kẻ mới học mA thOng, lại cO người học suốt đời vẫn dốt... Bởi thế cho nEn cAc bậc hiền thAnh đều tUy phương tiện mA độ thế, cứu người. ChInh đức Phật tổ từ thuở xưa cũng đA lAm như vậy. TUy thuận nơi những người đến nghe trong phAp hội, ngAi thuyết dạy giAo phAp phU hợp. Hoặc giảng rộng lY lẽ, hoặc dẫn chuyện tIch xưa, hoặc bAy ra giới luật. CO khi nOi xa, cO lUc nOi gần, cO khi chỉ thẳng, cO lUc dUng ẩn dụ... NgAi dUng đủ cAch như thế, cốt yếu cũng chỉ lA muốn giUp cho chUng sanh đạt hiểu chAn lY. Với hAng đệ tử xuất thAn quI tộc nhưng dốc lOng tinh tấn, ngAi dạy theo một cAch. Với bậc vua quan cOn tham đắm lợi danh, ngAi lại dạy theo một cAch khAc. Với hAng thương gia rộng lOng bố thI, ngAi dạy theo một cAch. Với kẻ trung tIn thAnh tAm, ngAi lại dạy theo một cAch khAc hơn nữa. CAch sử dụng ngOn ngữ của ngAi biến hOa rất tuyệt diệu, phi thường. Trong kinh vẫn thường nOi cO đến tAm vạn bốn ngAn phAp mOn, cũng khOng ngoAi Y nAy. Sau khi đức Phật nhập Niết-bAn, cAc vị đại đệ tử mới ghi chEp lại những lời thuyết dạy của ngAi thAnh ba tạng kinh điển. ĐO lA tạng Kinh, tạng Luật vA tạng Luận. Trong đO cO đủ cAc mức độ thuyết dạy cao thấp, nhanh chậm khAc nhau. NOi khAi quAt trong ba tạng ấy, mỗi tạng đều cO phần chủ đIch riEng biệt, mA dung hợp với nhau cUng nhắm đến việc giUp người tu hAnh mau đạt đến chỗ giải thoAt khổ nAo. Tạng Kinh giUp người hiểu rO những lY lẽ, quy luật trong cuộc sống, mA quan trọng, nền tảng hơn hết lA lY nhAn quả, nhAn duyEn; từ những cAu kinh rất đơn sơ giản lược, cho đến những bộ kinh đồ sộ rất cao siEu, thAm Ao cũng đều cO đủ. Tạng Luật giUp người kiềm chế tự thAn, xa điều Ac, gần điều thiện, cho đến được trong sạch cả thể xAc lẫn tinh thần. Tạng Luận giải rO những chỗ nghi ngờ ngăn trở trEn đường tu tập, giUp người ta vững đức tin mA vượt qua khO khăn khOng nghi ngại. Dẫu lA người tu ở trInh độ nAo, tu theo phAp mOn gI, cũng khOng thể thiếu đi một trong ba yếu tố ấy.

Sa-di trọn đời khOng được giết hại người hoặc thU vật. HAy tưởng đến lOng yEu thương của cha mẹ vA quyến thuộc của người bị hại. Nhớ đến ơn dạy dỗ của thầy vA bạn hữu, phải tinh tấn tu hAnh, cứu độ cho cha mẹ. Phải thận trọng đừng gAy hại cho người khAc, vI sự Ac hại ấy rồi sẽ trở lại hại mInh. Thậm chI khOng lAm hại đến cả những con vật nhỏ bE, hết thảy cAc loAi động vật. HAy lAm mọi việc lAnh, cứu giUp kẻ đOi khổ, khiến cho hết thảy đều được an ổn. LOng nghĩ đến người khAc nEn khOng thể giết hại. Nếu nhIn thấy, nghe biết hoặc nghi ngờ sự giết hại một con thU lA vI mInh thI khOng thể ăn thịt con thU ấy. Thấy sự giết hại, nEn khởi lOng từ, phAt thệ nguyện rằng: "Khi tOi thAnh đạo, nguyện cho trong cOi nước khOng cO sự giết hại." Cho đến cAy cỏ mA khOng cần dUng đến cũng khOng vO cớ lAm hại. KhOng được giữ cAc thứ khI giới như gươm đao, cAy gậy, vật sắc nhọn... KhOng được nuOi dưỡng sUc vật, chim chOc để ăn thịt. KhOng dUng cAc thứ cung tEn, đạn bắn để săn bắt muOng thU. KhOng được nổi lửa gAy chAy rừng nUi, lAm hại đến sanh linh. KhOng thAo cạn nước ao, hồ hoặc ngăn đường nước đến, hoặc dUng cAc loại cAu, lưới, chAi... để đAnh bắt, giết hại cAc loAi sống trong nước. KhOng khai khẩn những nơi rừng nUi, đầm lầy để lAm ruộng rẫy, trồng trọt ngũ cốc. Phạm vAo giới nAy chẳng cOn lA sa-di nữa.

Kinh Đại BAt Niết-bAn lA một bộ kinh đồ sộ trong kho tAng kinh điển Phật giAo, được một cao tăng miền Trung Ấn Độ lA ngAi ĐAm-vO sấm mang đến Trung Hoa vAo khoảng thế kỷ 5 vA cũng được chInh vị nAy khởi cOng dịch sang chữ HAn. Trong Đại tạng kinh (bản Đại ChAnh tAn tu), kinh nAy được xếp vAo Tập 12, kinh số 374 (40 quyển) vA kinh số 377 (2 quyển Hậu phần). Việc chuyển dịch kinh nAy sang tiếng Việt đA được nhiều bậc tiền bối nghĩ đến từ lAu. COng trInh muộn mAng của chUng tOi chỉ hy vọng gOp thEm được phần nAo dU nhỏ nhoi trong việc giUp người đọc cO sự tiếp nhận dễ dAng hơn đối với bộ kinh nAy. NgoAi ra, việc khảo đInh vA giới thiệu trọn vẹn nguyEn bản HAn văn sẽ rất cO Y nghĩa trong việc giữ gIn vA lưu truyền kinh điển Đại thừa một cAch chuẩn xAc hơn, vI ngoAi việc tạo điều kiện lưu giữ bản HAn văn, hInh thức in ấn nAy sẽ giUp người đọc cO thể đối chiếu, tham khảo khi cO sự nghi ngại hay khOng rO trong bản dịch. Điều nAy cũng sẽ giUp cAc bậc cao minh dễ dAng nhận ra vA chỉ dạy cho những chỗ sai sOt, để bản dịch nhờ đO cAng được hoAn thiện hơn. VA dĩ nhiEn, mục đIch cuối cUng của tất cả những điều trEn chInh lA để giUp cho sự học hỏi vA tu tập theo lời Phật dạy được đUng hướng hơn. Bởi vI hơn ai hết, người Phật tử luOn hiểu rằng chInh những lời dạy của Đức Phật được lưu giữ trong kinh điển lA chỗ y cứ quan trọng vA chắc chắn nhất cho con đường tu tập của mỗi người. Mặc dU cOng trInh đA được tiến hAnh với sự cẩn trọng tối đa trong phạm vi khả năng của những người thực hiện, từ việc khảo đInh văn bản HAn văn cho đến việc tham khảo, chuyển dịch, chU giải... nhưng e rằng cũng khOng thể trAnh được It nhiều sai sOt. VI thế, dưới đAy chUng tOi sẽ cố gắng trInh bAy đOi nEt về quA trInh thực hiện cOng việc để quY độc giả cO thể cO một cAi nhIn khAi quAt về những gI chUng tOi đA thực hiện cũng như phương cAch mA chUng tOi đA vận dụng, qua đO sẽ dễ dAng hơn trong việc đưa ra những lời chỉ dạy giUp chUng tOi hoAn thiện hơn nữa cOng việc đA lAm. ChUng tOi xin chAn thAnh đOn nhận vA biết ơn mọi sự gOp Y từ quY độc giả gần xa cả về nội dung lẫn hInh thức của lần xuất bản nAy.

GiAo huấn của cAc bậc thAnh nhAn, tuy nOi rằng đại thể đều như nhau, nhưng phAp Phật quả thật vượt trội hơn hết. KhOng cần phải xEt đến Y nghĩa sAu xa uyEn Ao, chỉ ngay nơi việc đức Phật chế định giới khOng giết hại đA cO thể khẳng định chắc chắn ngAi lA bậc thAnh của cAc vị thAnh, khOng ai cO thể sAnh kịp. ĐA lA con người thI dU sAng suốt hay ngu muội, ai ai cũng xem việc bị giết hại lA nỗi khổ lớn nhất, mA được duy trI sự sống lA An đức lớn nhất. Cho nEn, luận về tội Ac nặng nề thI khOng gI hơn tội giết hại, mA phước bAu lớn nhất thI khOng gI hơn ngăn cản việc giết hại. Hết thảy loAi vật đều tham sống sợ chết, tIm chỗ an ổn, trAnh chỗ nguy hại, so với tAm lY con người khOng khAc Thế mA những từ ngữ nOi đến sự giết hại loAi vật để phục vụ việc ăn uống lại thấy lẫn lộn dẫy đầy trong kinh thư, sAch truyện của Nho gia, khiến người ta xem mAi cũng thAnh quen, rồi cho lA việc đương nhiEn phải vậy. Nếu khOng cO bậc Đại HUng rủ lOng thương xOt chUng sinh mA trước tiEn chế định giới cấm, thống thiết răn dạy, thI đAu cO ai biết đến Y nghĩa "hết thảy chUng sinh đều sẵn tAnh linh, hết thảy vạn vật đều đồng tAnh thể"? Nay cAc nhA Nho cũng nOi đến việc thương yEu loAi vật, nhưng tOi khOng hiểu nổi những việc như cắt xẻ, băm vằm... sao cO thể nOi lA thương yEu được? SAch Nho dạy rằng: "Chặt một cAi cAy, giết một con thU mA khOng đUng lUc, ấy lA bất hiếu." Nhưng họ thật khOng biết rằng, hOa khI an ổn vẫn luOn tồn tại, vốn trong vũ trụ nAy khOng cO bất kỳ thời điểm nAo thIch hợp cho việc giết hại cả Mỗi khi cO nạn hạn hAn, lụt lội, triều đInh cũng biết cấm tuyệt sự giết mổ để mong cảm động lOng trời, nhưng lUc bInh thường lại buOng thả khIch lệ sự giết chOc, xAm hại hOa khI của đất trời, gieo mầm tai ương, cứ để yEn như thế mA chẳng nOi gI đến, tOi thật khOng biết phải hiểu điều ấy như thế nAo?

Đức Thế TOn vI một đại sự nhAn duyEn mA xuất hiện ở đời. NgAi thương xOt hết thảy chUng sinh trOi lăn trong sAu đường luAn hồi, sống chết nối nhau, chịu đựng khổ nAo khOng cUng tận. Cho nEn, trong hết thảy cAc cOi Phật mười phương, ngAi đA chỉ ra thế giới Cực Lạc ở phương TAy để giUp chUng sinh biết chỗ hướng về. NgAi lại truyền dạy một phAp mOn hết sức đơn giản thuận tiện, chỉ cần niệm tưởng đến đức Phật A-di-đA liền được vAng sinh. ĐAy quả thật lA con thuyền từ lớn lao giữa biển khổ sinh tử. TOi nhờ phước bAu sAu dAy từ đời trước, may mắn được gặp phAp mOn nAy, khOng dAm quEn ơn đức sAu nặng của đức Đại từ Như Lai, nEn mang những yếu chỉ trong hai bản kinh A-di-đA, gồm đại bản vA tiểu bản, trIch yếu khAi quAt lại đưa vAo một bản văn, giUp người đọc xem qua một lần cO thể dễ dAng nắm hiểu rO rAng, đặt tEn lA Cương yếu của phAp mOn Tịnh độ.

GiAo huấn của cAc bậc thAnh nhAn, tuy nOi rằng đại thể đều như nhau, nhưng phAp Phật quả thật vượt trội hơn hết. KhOng cần phải xEt đến Y nghĩa sAu xa uyEn Ao, chỉ ngay nơi việc đức Phật chế định giới khOng giết hại đA cO thể khẳng định chắc chắn ngAi lA bậc thAnh của cAc vị thAnh, khOng ai cO thể sAnh kịp. ĐA lA con người thI dU sAng suốt hay ngu muội, ai ai cũng xem việc bị giết hại lA nỗi khổ lớn nhất, mA được duy trI sự sống lA An đức lớn nhất. Cho nEn, luận về tội Ac nặng nề thI khOng gI hơn tội giết hại, mA phước bAu lớn nhất thI khOng gI hơn ngăn cản việc giết hại. Hết thảy loAi vật đều tham sống sợ chết, tIm chỗ an ổn, trAnh chỗ nguy hại, so với tAm lY con người khOng khAc Thế mA những từ ngữ nOi đến sự giết hại loAi vật để phục vụ việc ăn uống lại thấy lẫn lộn dẫy đầy trong kinh thư, sAch truyện của Nho gia, khiến người ta xem mAi cũng thAnh quen, rồi cho lA việc đương nhiEn phải vậy. Nếu khOng cO bậc Đại HUng rủ lOng thương xOt chUng sinh mA trước tiEn chế định giới cấm, thống thiết răn dạy, thI đAu cO ai biết đến Y nghĩa "hết thảy chUng sinh đều sẵn tAnh linh, hết thảy vạn vật đều đồng tAnh thể"? Nay cAc nhA Nho cũng nOi đến việc thương yEu loAi vật, nhưng tOi khOng hiểu nổi những việc như cắt xẻ, băm vằm... sao cO thể nOi lA thương yEu được? SAch Nho dạy rằng: "Chặt một cAi cAy, giết một con thU mA khOng đUng lUc, ấy lA bất hiếu." Nhưng họ thật khOng biết rằng, hOa khI an ổn vẫn luOn tồn tại, vốn trong vũ trụ nAy khOng cO bất kỳ thời điểm nAo thIch hợp cho việc giết hại cả Mỗi khi cO nạn hạn hAn, lụt lội, triều đInh cũng biết cấm tuyệt sự giết mổ để mong cảm động lOng trời, nhưng lUc bInh thường lại buOng thả khIch lệ sự giết chOc, xAm hại hOa khI của đất trời, gieo mầm tai ương, cứ để yEn như thế mA chẳng nOi gI đến, tOi thật khOng biết phải hiểu điều ấy như thế nAo?

SAch nAy được phAn lAm ba quyển. Quyển thứ nhất sưu tầm cAc tIch truyện xưa, nhằm khơi dậy tAm niệm răn ngừa sự dAm dục. Quyển thứ hai phAn tIch chi tiết lY lẽ, nhằm khai mở, trInh bAy rO về phương phAp, cAch thức để răn ngừa sự dAm dục. Quyển thứ ba gồm cAc phần hỏi đAp, nhằm củng cố vững chắc căn bản của sự răn ngừa dAm dục. TrInh bAy như thế lA để đi dần từ cạn đến sAu, khOng thể đảo ngược. Những chuyện nhAn quả được dẫn ra trong sAch nAy, cUng với những Y kiến luận bAn của người xưa, được trIch từ sAch nAo đều cO cước chU rO rAng, để người đọc cO thể khảo chứng. Nếu cO tham khảo thEm cAc bản khAc, ắt sẽ nEu ra những chỗ sai khAc để lAm căn cứ so sAnh lAm rO. Xưa nay những chuyện liEn quan đến trinh tiết vA dAm dục, phần nhiều dễ được mọi người truyền miệng khắp nơi, nếu xEt thấy khOng cO sự tIch chứng cứ rO rAng thI đều loại bỏ. Đối với những chuyện nhAn quả rO rAng trong hiện tại, chưa từng cO ai ghi chEp thI thu thập đưa thEm vAo. Người xưa ghi chEp sự việc thường trInh bAy theo lối trường thiEn, liEn tục nối tiếp nhau khOng phAn chương mục, khiến người đọc dễ chAn. Trong sAch nAy dựa theo mỗi sự việc mA đặt tiEu đề, dựa theo tiEu đề mA cO lời khuyEn bảo khuyến khIch, mỗi chỗ đều rO rAng, giUp người đọc dễ dAng phAn biệt nhận hiểu. Những sự tIch đưa vAo quyển thứ nhất cO xuất xứ từ tAc phẩm của rất nhiều tAc giả khAc nhau, nEn nguyEn bản vốn cO nhiều sự khAc biệt về cAch trInh bAy, giọng văn... Nay khi đưa vAo sAch nAy đều chỉnh sửa, thay đổi đOi chUt để cO sự nhất quAn. Những sAch khuyEn nhắc răn ngừa sự dAm dục thI người xưa trước tAc cũng đA nhiều, nhưng đa phần chỉ trIch dẫn sự tIch xưa, lấy đO lAm điều răn nhắc mA thOi. COn như vI người thực sự muốn hạ thủ cOng phu mA trInh bAy phương phAp cụ thể chi ly, vận dụng vAo những trường hợp trong đời sống hằng ngAy như trong sAch nAy] ắt xưa nay chưa từng cO.

An Sĩ toAn thư lA một tập sAch khuyến thiện được Đại sư Ấn Quang nhiều lần khen ngợi. ĐIch thAn ngAi cũng đA vận động, tổ chức việc in ấn lưu hAnh, số lượng lEn đến hAng vạn quyển. VI thế, lần đầu tiEn tiếp xUc với bộ sAch nAy bằng HAn văn, bản thAn tOi đA khOng khỏi khởi sinh một vAi băn khoăn, nghi vấn. VI sao lại băn khoăn, nghi vấn? VI khi nhIn qua tổng mục sAch nAy, nổi bật lEn lA phần Am chất văn quảng nghĩa, vốn dựa vAo bAi văn Am chất của Văn Xương Đế QuAn để giảng rộng. CAc phần cOn lại lA TAy quy trực chỉ, Vạn thiện tiEn tư vA Dục hải hồi cuồng cO thể tạm chưa bAn đến, nhưng riEng về bAi văn Am chất thI dường như khOng nằm trong GiAo phAp của đức Phật. Văn Xương Đế QuAn lA một nhAn vật hư hư thật thật, tuy một phần truyền tIch về Ong cO thể tạm cho lA thật, nhưng lại cO vO số điều được thEu dệt thEm chung quanh hInh ảnh của Ong, mA phần lớn đều lA những kiểu niềm tin mOng muội, thiếu trI tuệ, nếu khOng muốn nOi lA mE tIn. Như vậy, những lời truyền lại của một nhAn vật như thế liệu cO đAng để người Phật tử phải lưu tAm nghiEn tầm học hỏi hay chăng? Một tập sAch như vậy liệu cO đAng để lưu hAnh rộng rAi hay khOng?... Nhưng Đại sư Ấn Quang vốn lA bậc long tượng trong Phật giAo. Cuộc đời vA đạo nghiệp của ngAi quA đủ để chUng ta đặt niềm tin vAo những lời khuyEn của ngAi. Đại sư nOi về sAch An Sĩ toAn thư vA soạn giả lA tiEn sinh Chu An Sĩ như sau: ..".quả thật lA một quyển kỳ thư khuyến thiện bậc nhất trong thiEn hạ, nếu so với những quyển sAch khuyến thiện tầm thường khAc, hA cO thể sAnh cUng được sao? LOng tOi vẫn tin chắc rằng tiEn sinh hẳn lA bậc Bồ TAt theo bản nguyện mA hiện thAn cư sĩ để thuyết phAp độ sinh." (TrIch Lời tựa của Đại sư Ấn Quang)

An Sĩ toAn thư lA một tập sAch khuyến thiện được Đại sư Ấn Quang nhiều lần khen ngợi. ĐIch thAn ngAi cũng đA vận động, tổ chức việc in ấn lưu hAnh, số lượng lEn đến hAng vạn quyển. VI thế, lần đầu tiEn tiếp xUc với bộ sAch nAy bằng HAn văn, bản thAn tOi đA khOng khỏi khởi sinh một vAi băn khoăn, nghi vấn. VI sao lại băn khoăn, nghi vấn? VI khi nhIn qua tổng mục sAch nAy, nổi bật lEn lA phần Am chất văn quảng nghĩa, vốn dựa vAo bAi văn Am chất của Văn Xương Đế QuAn để giảng rộng. CAc phần cOn lại lA TAy quy trực chỉ, Vạn thiện tiEn tư vA Dục hải hồi cuồng cO thể tạm chưa bAn đến, nhưng riEng về bAi văn Am chất thI dường như khOng nằm trong GiAo phAp của đức Phật. Văn Xương Đế QuAn lA một nhAn vật hư hư thật thật, tuy một phần truyền tIch về Ong cO thể tạm cho lA thật, nhưng lại cO vO số điều được thEu dệt thEm chung quanh hInh ảnh của Ong, mA phần lớn đều lA những kiểu niềm tin mOng muội, thiếu trI tuệ, nếu khOng muốn nOi lA mE tIn. Như vậy, những lời truyền lại của một nhAn vật như thế liệu cO đAng để người Phật tử phải lưu tAm nghiEn tầm học hỏi hay chăng? Một tập sAch như vậy liệu cO đAng để lưu hAnh rộng rAi hay khOng?... Nhưng Đại sư Ấn Quang vốn lA bậc long tượng trong Phật giAo. Cuộc đời vA đạo nghiệp của ngAi quA đủ để chUng ta đặt niềm tin vAo những lời khuyEn của ngAi. Đại sư nOi về sAch An Sĩ toAn thư vA soạn giả lA tiEn sinh Chu An Sĩ như sau: ..".quả thật lA một quyển kỳ thư khuyến thiện bậc nhất trong thiEn hạ, nếu so với những quyển sAch khuyến thiện tầm thường khAc, hA cO thể sAnh cUng được sao? LOng tOi vẫn tin chắc rằng tiEn sinh hẳn lA bậc Bồ TAt theo bản nguyện mA hiện thAn cư sĩ để thuyết phAp độ sinh." (TrIch Lời tựa của Đại sư Ấn Quang) ChInh niềm tin vAo Đại sư Ấn Quang đA khuyến khIch tOi tiếp tục đọc vAo sAch An Sĩ toAn thư, thay vI gAc nO sang một bEn sau khi nhận ra cO sự hiện diện của nhAn vật gọi lA Văn Xương Đế QuAn. VA quả thật tOi đA đặt niềm tin khOng lầm. Sau khi đọc vAo nội dung sAch, tOi mới hiểu được lY do vI sao Đại sư hết lời khen ngợi, vA cũng thấy được tAm lượng từ bi, trI tuệ diệu dụng của tiEn sinh Chu An Sĩ khi soạn ra tập sAch khuyến thiện nAy.

Chẳng riEng gI những người thO thiển, kiến thức hẹp hOi, đến như cAc nhA Nho học rộng nghe nhiều thI chỗ thấy biết cũng cOn giới hạn, khOng thể sAnh với Phật phAp. Như ngẩng đầu quan sAt trời cao, người đời thường nghĩ chỉ cO một thế giới nAy với mặt trời, mặt trăng, mA khOng biết rằng cOn cO vO số cOi thế giới khAc nữa. Hoặc cho rằng con người đầu tiEn được sinh ra từ thời BAn Cổ, nhưng thật khOng biết lA trong vO số kiếp từ trước đến nay, mỗi chUng ta đều đA trải qua khOng biết bao nhiEu đời sống. Hoặc cho rằng cAc vị ThiEn đế, ThiEn tiEn lA những bậc cao quY nhất, khOng ai sAnh bằng, nhưng thật khOng biết rằng họ cũng chỉ lA phAm phu chưa thoAt khỏi luAn hồi trong sAu nẻo. Hoặc cho rằng sau khi chết thI thAn thể hư hoại, hồn phAch tiEu tAn, nhưng thật khOng biết rằng mỗi chUng ta đều sẵn cO một điểm linh quang, dU trải qua bao nhiEu kiếp sống cũng chưa từng mất đi sự sAng suốt, lAm sao cO thể hoại diệt? Lại cho rằng cha mẹ hoặc người thAn khi đA qua đời thI khOng cOn lAm gI được nữa, nhưng khOng biết rằng một khi học được phAp Phật vi diệu nAy rồi thI dU cO trải qua muOn ngAn kiếp sống cũng đều tự biết cAch tu tập, thường gieo nhAn lAnh, gặt quả tốt. Hoặc như khi thấy người hiền lương gặp điều trắc trở, kẻ xấu Ac được như Y muốn, liền cho rằng lẽ trời chẳng đAng tin theo, nhưng thật khOng biết rằng hết thảy đều do nghiệp nhAn từ đời trước chiEu cảm, dU mảy may cũng khOng sai lệch. Thật vĩ đại thay, GiAo phAp kinh điển của Như Lai Quả thật lA con thuyền từ bi đưa muOn người vượt qua bể khổ, lA ngọn đuốc quY bAu trEn con đường tối tăm u Am, lA bầu sữa mẹ lUc sơ sinh, lA lUa gạo trong năm mất mUa đOi kEm. VI thế, khi TOn giả A-nan kết tập Kinh điển, Phạm vương, Đế ThIch đều cầm lọng che hầu, bốn vị Đại thiEn vương đIch thAn quỳ nAng bốn chAn tOa bAu. SAch vở của thế gian thật khOng thể đem ra so sAnh, dU chỉ trong muOn một. Cho nEn, việc in ấn lưu hAnh Kinh sAch quả thật lA điều khOng thể khOng lAm.